De ideale val voor plaaginsecten

Valsystemen om insecten in kassen en in het veld te vangen zijn niet effectief genoeg. Waarschijnlijke oorzaak: insecten zien niet goed waar ze moeten landen. Fundamenteel onderzoek moet het pad effenen voor effectieve valsystemen en minder gebruik van chemische bestrijdingsmiddelen.

Onlangs is de PPS ‘Visuele attractie van plaaginsecten: een fundamentele stap voor optimale monitoring en mass-trapping’ van start gegaan. Dit voorstel is door LTO Glaskracht Nederland ingediend bij de Topsector Tuinbouw & Uitgangsmateriaal en gehonoreerd. Het onderzoek wordt uitgevoerd door Wageningen University & Research in samenwerking met de Lincoln University uit Nieuw-Zeeland en de Zweedse Lund University. LTO Glaskracht Nederland, Koppert BV zijn naast de Topsector Tuinbouw en Uitgangsmaterialen co-financiers.

Er is nog nauwelijks fundamenteel onderzoek gedaan naar de effectiviteit van valsystemen in kassen en in het veld. Kennis komt vooral voort uit vergelijkend onderzoek: het ene systeem vangt onder bepaalde omstandigheden meer insecten dan het andere. Er land echter slechts 10 tot 15% of zelfs minder van de aanwezige insecten op een val. Veel insecten worden weliswaar met geurstoffen naar de val gelokt, maar besluiten op het laatste moment van koers te veranderen.

Dit internationale onderzoeksproject leidt een antwoord op de vraag hoe het komt dat een insect een object herkent tot een voor insecten beter zichtbare en betrouwbare val. Dat valsystemen maar ten dele effectief zijn, lijkt vooral te maken te hebben met hoe insecten precies kleuren, patronen en objecten zien. Een insectenoog bestaat uit heel veel aparte lensjes die elk hun eigen beperkte reikwijdte hebben. Wij brengen in kaart hoe een insect precies ziet en wát het ziet. En vervolgens kijken we hoe zij hun visuele vermogen gebruiken om zich te oriënteren en om te besluiten wel of niet op een object te landen.

Het onderzoek richt zich specifiek op twee beruchte plaaginsecten: de behaarde wants en de Californische trips. Veel interesse is ervan de LC’s Aubergine en Alstroemeria van LTO Glaskracht die ook zitting nemen in de begeleidingscommissie. Met betere vallen kunnen we eerder vaststellen dat de plaag aanwezig is, eerder biologie uitzetten of kunnen we insecten gewoon massaal wegvangen en onschadelijk maken. Dan wordt de populatie effectiever bestreden en blijven er veel kleinere aantallen schadelijke insecten achter in het gewas. Er zijn dan veel minder middelen nodig om de plaag te bestrijden. Op deze wijze draagt dit project bij aan een verantwoorde glastuinbouw.

Helma Verberkt

Glastuinbouw Nederland - © 2021