Teler centraal in transitie naar weerbare teelten

Woensdagmiddag 12 januari vond in de Tweede Kamer het rondetafelgesprek plaats over ‘Gezonde gewassen en gezonde bodem’. Het gesprek was geïnitieerd door de politieke partijen BBB en VVD. De centrale onderwerpen voor het gesprek waren: het nut en de noodzaak van gewasbeschermingsmiddelen.

Vanuit verschillende geledingen (agrarische sector, industrie, wetenschap en maatschappij) zijn de visies met de verschillende deelnemende politieke partijen gedeeld in de vorm van position papers. Naast BBB en VVD namen vertegenwoordigers van CDA, CU, D66, PvdA, PvdD, GL en SGP deel aan het gesprek.

Gereedschapskist
Vanuit LTO Nederland sprak Joris Baecke (LTO portefeuillehouder Gezonde Planten) aan de hand van het Position Paper. Hij riep op om de teler centraal te stellen bij de transitie naar weerbare teelten. De gewassen worden bedreigd door ziektes en plagen en het kost steeds meer moeite om een gezond en rendabel gewas te telen in zowel bedekte als open teelten. Telers hebben een goed gevulde gereedschapskist nodig. Het pakket aan gewasbeschermingsmiddelen neemt echter in een rap tempo af, terwijl effectieve en betaalbare alternatieven uitblijven. Innovatie op bedrijfsniveau – en daarmee de transitie naar weerbare planten en teeltsystemen – staat hiermee onder druk.
Boeren en tuinders moeten meer handelingsperspectief krijgen om de ambitieuze doelen voor verduurzamen van gewasbescherming in de Toekomstvisie  Gewasbescherming te realiseren. Dat vraagt om een gezamenlijke inspanning van overheid,  agrarische ondernemers en ketenpartijen om deze doelen te halen.

Lagere milieu-impact
Ook vanuit de wetenschap (Marleen Riemens, Wageningen University & Research) werd aangegeven dat de land- en tuinbouw voor een grote omschakeling staat naar een nieuw systeem met meer risico. Veel kennis ontbreekt daarbij nog. Opvallend is dat van meerdere kanten aangegeven werd dat deze omslag voor de glastuinbouw sneller te realiseren is. “Als glastuinbouwsector hebben wij de afgelopen twintig jaar veel grote stappen gezet. Biologie en nieuwe technologieën zijn geïntroduceerd en worden steeds meer ingezet in ons ver doorgevoerde geïntegreerd teeltsysteem (IPM). Daarnaast vindt hergebruik standaard plaats en wordt restwater gezuiverd. Hiermee is er een verlaging van de milieu-impact gewasbescherming van 90% gerealiseerd. Door het versnelde tempo van wegval van de laatste essentiële middelen en de lange beoordelingstrajecten van groene alternatieven komt dit systeem in de glastuinbouw echter in de knel”, benadrukt Adri Bom, voorzitter Glastuinbouw Nederland. Vanuit Glastuinbouw Nederland wordt meer en meer ingezet op technologie en biologie naast de inzet van middelen als dat noodzakelijk is.  

Resultaat
Met name door een aantal politieke partijen en maatschappelijke organisaties werd zorg geuit over de effecten van gewasbeschermingsmiddelen op de waterkwaliteit, biodiversiteit en gezondheid. De waterkwaliteit in glastuinbouwgebieden vraagt extra aandacht, niet alleen van de sector, maar ook van de handhaving. Samen met de waterschappen wordt door Glastuinbouw Nederland veel inzet gepleegd op verbetering van de waterkwaliteit, middels een gebiedsgerichte aanpak. “Wij zien dat dit tot duidelijk resultaat leidt, maar de sector zal hier ook nog extra stappen in moeten zetten”, aldus Adri Bom-Lemstra. Het rondetafelgesprek is hier terug te zien.

Helma Verberkt

Glastuinbouw Nederland - © 2022