In 2025 bleek uit een technische verkenning van SZW dat ook in de tuinbouw een verhoogd risico bestaat op misstanden rondom internationale medewerkers. Het betrof de microsectoren aardbeien in de open teelt, aardbeien onder glas en houtig zachtfruit en noten. In reactie daarop stelde de sector het 'Actieplan Werkgeverschap en goed inlenerschap’ op. Rode draad daarin is het doel dat werkgevers in de tuinbouw hun medewerkers bij voorkeur zelf in dienst nemen. Zijn er toch uitzendkrachten nodig, dan moet dat heel goed geregeld zijn.

'Actieplan Werkgeverschap en goed inlenerschap’
Internationale medewerkers zijn belangrijk voor de glastuinbouw. “We kunnen niet zonder”, zegt voorzitter Adri Bom-Lemstra van Glastuinbouw Nederland. Tegelijkertijd brengt deze groep medewerkers volgens haar extra uitdagingen met zich mee, zowel wat werkgeverschap betreft als goed inlenerschap. “Samenleving en politiek kijken kritisch naar onze sector en de vele internationale medewerkers die er werken. Met dit actieplan willen we laten zien wat we doen om meer medewerkers zelf in dienst te nemen. Ook laten we zien hoe we uitzendkrachten veilig en gezond willen laten werken tegen de juiste betaling en hoe wij overtredingen op dat gebied willen terugdringen en misstanden willen tegengaan.” Misstanden met internationale medewerkers zijn volgens Bom-Lemstra onacceptabel en moeten keihard worden aangepakt.

Wtta stelt strenge eisen aan uitzendbureaus
De nieuwe Wet toelating terbeschikkingstelling arbeidskrachten (Wtta) stelt per 1 januari 2027 eisen aan de toelating van bedrijven die mensen ter beschikking stellen, oftewel de uitzendbureaus. Alleen uitzendbureaus die aan de voorwaarden voldoen, laat de overheid dan voortaan toe tot de arbeidsmarkt. Glastuinbouw Nederland vindt deze verplichte toetsing een goede zaak. “De glastuinbouw werkt veel met uitzendkrachten en wil dat graag goed doen. Toelatingseisen stellen aan uitzendbureaus om zo het kaf van het koren te scheiden, is daarbij belangrijk”, aldus Bom-Lemstra.

Uitzendverbod op bedrijfsniveau
De Wtta reguleert de uitzendmarkt via eisen aan uitleners (uitzendbureaus). Inleners, waaronder glastuinbouwbedrijven, spelen echter ook een belangrijke rol. Ook onder inleners komt malafide gedrag voor. Handhaving door de Arbeidsinspectie is dan ook van groot belang. “Met een uitzendverbod op bedrijfsniveau heb je een maatregel om misstanden bij de inlener aan te pakken”, stelt Bom-Lemstra. Minister Vijlbrief buigt zich echter over een sectoraal uitzendverbod. “De goede ondernemers in een sector laat je daarmee lijden onder de kwade ondernemers”, merkt zij op.

Internationale medewerkers zijn volgens Bom-Lemstra cruciaal in de productie van groenten, fruit, bloemen en planten. “Als sector blijven wij ons daarom inzetten voor eerlijk, gezond en veilig werken voor alle medewerkers, Nederlandse én Internationale medewerkers, werknemers én uitzendkrachten.”